ostirala, ekaina 18, 2021

Hartley (1928): "... to set up a quantitative measure whereby the capacities of various systems to transmit information may be compared"

Aipatu genuén atzo Hartley-ren papera (1928) titúlatzen "Transmission of information", non jartzen dirén oinarriak zeintan gero Shannon-ek (1948) eraikiko duén bere teoria. Han ondo ikusi ahal da nóla komunikazio-teoria horren helburuak ez du berez zerikusirik kin esaldien antolakuntza edo kin hitz-ordena edo antzeko kontu sintaktikoak, baizik ze autore horien ardura dirá posibilitate kodifikatzaileak on sistema fisikoak zeinekin den transmititzen informazioa, euren kapazitate kodifikatzaile teorikoa, nahiz akaso ez erábili kapazitate hori:

Helburua dá:

...to set up a quantitative measure whereby the capacities of various systems to transmit information may be compared. [Hartley, 1928]

Gero, neurri hori aplikatzen duté ki hizkuntzak, konsideratuz corpus konkretuetan erabilitako hitzak eta hango maiztasun erlatiboak, eta tratatuz hitz guztiak berdin-berdin (izenak, aditzak, adjetiboak, adverbioak, artikuluak,...). Berriro nabarmentzekoa da nóla, tratamendu horretan, hitz guztiak dirén berdin, denak ere dirá parte ti kode bat zeintan diren erabiltzen zeinu (hitz) horiek kin probabilitate ezberdinak (respektu hitz-erabilera guztiak) nondik kalkulatuko den hitz bakoitzak aportatuko duen entropia [gure hemengo h(p)].

Eta, diogunez, kalkulu horretan ez da kontuan hartzen hitz-ordenarik, zein den gure ardura nagusia (izan ere, ordenazio horren arabera baldintzatuko dá kodearen irekitasun komunikatiboa, benetako potentzia komunikatiboa, ...), baizik ze soilik konsideratzen dirén hitzak (edo silabak, edo letrak, ...), denak berdin tratatuak, eta hitz horien maiztasun erlatiboak (an corpus printzipioz zabal bat): horrekin erabakiko litzaké hizkuntzaren entropia, zein konparatuko litzakén kin beste hizkuntzen entropia (hizkuntzaren ustezko kapazitate kodifikatzailea). [1295] [>>>]

Etiketak: