Esan daigun honela: "... isiltasunezko konspirazio bat..." (Kepa Altonaga, 2015) [Bai, isiltasun antizientifiko ondo zaratatsua]
Atzokoan eta herenegun gogora ekartzen genuén ze mekanismo (sintaktiko) buruazkena dá teknikoki askoz gutxio potentea zein mekanismo burulehena, zeinak (referitzen gara ki aurreko perpaus osoa, eta ez soilik ki mekanismo burulehena, zeozer nola: "lo cual...") sortuko ditú oroharreko efektu nabariak gain efizientiza eta efektibitate komunikatiboa an edozein kontextu linguistiko minimoki exigentea (hala landuan nola kolokialean, nola ere edozeintan non exigentzi maila handitzen den).
Gainera, kuestioa da ze aukera burulehenak irabazi behar izaten dira. Esan nahi baita ze aukera horiek ez ohi dira garatu an sorrera on sintaxiak, baizik ze tipikoki garatu dirá an euren zurrunbilo evolutiboa, askotan jarráiki garabide orokor moduko batzuk, non modu batera edo bestera joaten ziren sortzen estruktura progresiboak. Hóri irabazi-beharra dá, gure ikuspuntutik, oso elementu nabarmengarria an topiko guzti hau.
Jakina, perspektiba evolutibo egokia izanda, bide oneko garapen horiek zaindu eta landu behar dira, eta erakutsi eta, ahal den neurrian, potentziatu nola hóri zein diren: harribitxi teknologikoak, harribitxi komunikatiboak, harribitxi kulturalak. Baina, errepikatzen dugu, horretarako behar dá... perspektiba egokia, zein soilik etorriko dén ti analisi serioa. Eta hor sartzen da hizkuntzalarien lana: hizkuntzalariek argitu behar duté bide hori, eta erraztu ibilbidea, ordezta lokáztu edozein saio garatzaile.
Gauzak egin behar dira gradualki eta tentuz, bai (ez da dena egin behar goizetik gauera, noski), ondo analizatuz faktore guztiak, bai, baina argi izanda zéin den norabidea, eta saiatuz norabide horretan gauzak ondo egiten. Gure inguruan, aldiz, bádirudi ze gure hizkuntzalari arduradunek (guzti horretan ardurak dauzkatenek) nahiago izaten duté (salbuespenak salbuespen) beste alde batera begiratzea (kasurik onenean), eginez okerreko analisi sinplista bezain erosoa, eta bide batez obviatuz horrek gaur egun dakartzan konsekuentzia sozial guztiak. Ikus ondoko hitzak ganik Kepa Altonaga (2015) burúz aipatutako jarrera:
Bai, isiltasun antizientifiko ondo zaratatsua. [3059] [>>>]Atzokoan mintzo ginen burúz isiltasuna zer segitu dio ki liburua ganik Ibon Sarasola titúlatzen "Bitakora kaiera" (Ibon Sarasola, 2016):
![]()
Eta, bide batez esanda, ez zen izan gutxio zaratatsua hóri isiltasuna zer segitu zion ki ondorengo mahai ingurua (2016):
zeintaz mintzatu ginen adibidez an:Hor, Eusko Jaurlaritza-ko sasoiko sailburuordea on politika linguistikoa (Patxi Baztarrika) zúen erakutsi argiki zéin den bidea, zeinek, jakina, beharko lukén giro kultural eraikitzaile kooperatibo bat. Hori guztia, dudagabe, historikoa da, zinez historikoa. Baina, zér gertatu da? Ezer ez. Isiltasunaz gain.
Kepa Altonaga, mintzatuz burúz Xabier Amuriza-ren gogoetak, ezin hobeto deskribatu zuén egoera:
Altonagarentzat oso susmagarria da Amurizak plazaratutako gogoeten ostean etorri den isiltasuna, erantzunik eza. "Esan liteke isiltasunezko konspirazio bat ehundu dela haren inguruan", dio. [Felix Ibargutxi kazetaria an El Correo, 2015-5-25]Isiltasunezko konspirazio bat. Hori bai, isiltasun antizientifiko ondo zaratatsua.


0 Comments:
Argitaratu iruzkina
<< Home