larunbata, otsaila 21, 2026

liazaio (*ezan) = liezaioke (*ezan) = leio (egin) = leioke (egin)

Gaurkoan soilik azpímarratu ze atzoko adizki potentzial horiek (ikus beherago ere) ez dute erakusten "-ke/-te" atzizkirik:

..., ikus daigun Axular-ek (1643) erabilitako adizki potentzial batzuk, bilduak ganik Borja Ariztimuño an bere tesia ("Euskara Arkaikoko adizki jokatuen gaineko ikergaiak", 2023:547), eta non dauzkagún adibidez honako aleak an "*ezan" aditza ("-za-" erroa):

  • diazaio
  • diazaizu
Alegia, antzera nola gertatzen zén an beste hauek ere ("egin" aditza): 

Atzokoan ikusten genituén "egin" laguntzaileko "nork-nor" potentzial remotoak (forma luzeak eta laburrak) jarráiki Pujana (1970), eta gaur iturri beretik ekarriko ditugú sail beraren tripersonalak (edo Pujana-k dioenez: indirektoak):

5.º Variantes de las indirectas: NIRI: ziñeit (ziñeist), leit (leist), ziñeide, leide (leiste); ZURI: neizu, leizu, giñeizu, leizue; ARI: neio, ziñeio, leio, giñeio, ziñeioe, leioe; GURI: ziñeigu, leigu (leisku), ziñeigue, leigue (leiskue); ZUEI: neizue, leizue, giñeizue, leizuee; AREI: neioe, ziñeioe, leioe, giñeioe, ziñeioeé, leioee. [Pujana, 1970:81]

Estandarrean bihurtuko liraké:

zuk niri ziñeit → zineit

hark niri leit → leit

nik zuri neizu → neizu

hark zuri leizu → leizu

nik hari neio → neio

zuk hari ziñeio → zeneio

hark hari leio → leio

guk hari giñeio → geneio

zuek hari ziñeioe → zeneiote

haiek hari leioe → leiote

...

Soilik jartzen ditugu adizki objetu-singularrak zeren horiek erbaliko ditugu an modu tradizional mixtoa (hala objetu singularretan nola pluraletan).

Beste adibide bat:

non:

  • liazaio (*ezan) = liezaioke (*ezan) = leio (egin) = leioke (egin)
Ikus ere #2817 eta #2824. [3006]

1 Comments:

Blogger Josu Lavin said...

liezaio da liezo + ke
diezaizu da diezazu + ke

i = ke

Biek valio berdina.

larunbata, otsaila 21, 2026 9:01:00 AM  

Argitaratu iruzkina

<< Home