Euskararen mekanismoak eta materialak hortxe daude, itxaroten, eta are irrikitan noiz heldukó euren aukera ki lagundu asétzen inoizko behar komunikatibo konplexuenak, gaur egungoak
Amaitzen genuén atzokoa esánez:
Sarrera hori idazten genuenean, ez genuen ezagutzen goragoko adibidea (erabilera hori ez zen agertzen an OEH), baina, begira, hortxe agertu zaigu, Maister-ek idatzia an 1757, ondo erakutsiz ze euskararen mekanismoak eta materialalak hortxe daude,... itxaroten.Ez da agertzen adibide ez-jokaturik, baina berdin nola antzeko estrukturetan, erabil litezke aditz-forma ez-jokatu laburtuak noiz komeni den:
Hala egin dut amoreagatik zu hobeto bizi (zaitezen)
Eta horren inguruan gogoratu nahi genuke ondoko sarrera non aipatzen genituen beste aplikazio batzuk on ber mekanismo propioa gain material propio ezberdinak:
Eta, bai, atzo genioenez, euskararen mekanismoak eta materialak hortxe daude, itxaroten, eta are irrikitan noiz heldukó euren aukera ki lagundu asétzen inoizko behar komunikatibo konplexuenak, gaur egungoak. [2993].Euskaran bádira eredu sintaktikoak zein díren erabiltzen aski modu mugatuan, baina zein aisa orokortu ahal diren afin irábazi aukera sintaktiko progresibo ondo funtzionalak. Ikus adibidez alternantzia hau:
Aldaera jokatugabe hori zabaldu liteke ki baliabide prepositibo subordinatzaile guztiak ere, hala nola adibidez:
- nahiz (eta)... egín... (baliabide prep. + aditz jokatugabea)
- nahiz (eta)... egin dugun... (baliabide prep. + aditz jokatua + n)
- zein... etórri... (baliabide prep. + aditz jokatugabea)
- ze(ine)k... ikúsi... (baliabide prep. + aditz jokatugabea)
Adibideak:
Hori da umea zein etórri gaur goizean.
Hori da umea zein guk ikúsi gaur goizean.
Hori da umea nok ikúsi katua.
Hori da umea zek ikúsi katua.
Hori da umea zeinek ikúsi katua.
Hori da umea (e)ze ikúsi katua.
- noiz... etórri...
- noiz... ekárri...
Adibideak:
Gertatu zan noiz etórri katua.
Gertatu zan noiz ekárri katua.
- harik (eta)... etórri...
- harik (eta)... ekárri...
Adibideak:
Horrela jarraituko du harik etórri katua.
Horrela jarraituko du harik zuk ekárri katua.
- baldin (eta)... etorri...
- baldin (eta)... ekarri...
Adibideak:
Emanen dizut baldin etórri katua.
Emanen dizut baldin zuk ekárri katua.Eta eredua orokortu ahal da ki edozein baliabide prepositibo subordinatzaile, oraingoa edo betikoa, afin erábili noiz koméni (noiz nahi). Dá mekanismo erraza, arina, progresiboa ... eta esku-eskura.

1 Comments:
Erka ditzagun Euskaltzaindiak onarturiko NORIdun NOR-NORK adizki baliokide bi hauek:
dauka
• daukio = daukakio
Argi dago "daukakio" formalki EDUKI aditzarena dela:
daukakio = dauka + kio
Ezta? Eta daukio?
daukio = dau + kio
EDUN aditzekoa ematen du itxuraz bederen.
Mendebaldean kio = tso dugu, nondik:
daukakio = daukotso / deukotso
daukio = dautso / deutso
Argi eta garbi.
Argitaratu iruzkina
<< Home