astelehena, urria 29, 2018

Hitz laburrak edota laburtuak: bereziki beharrezkoagoak an sintaxi buruazkena

Dio Gilenek hemen gáin komenientzia e-sustatu hitz laburtuak:
Ahantzi gabe, aipatu dituzun arrazoi berengatik, hitz laburtuak sustatzeko egokiera, zeinak kasu honetan eman baitezake, adibidez, "radio" (frantsesez erabilia; baina ez espainolez, eta hor dago koxka!).
Eta arrazoi du Gilen-ek noiz dioen ze argumentu funtzional berbera ze balio dun ki lehenetsi radiografia respektu erradiografia, dú balio ki lehenetsi radio aldaera laburtua (e-frantsesa) respektu radiografia, zeinen 5 silabak ez diren batere gutxi an kontextu buruazken bat non gehitu behar izaten diren kasu-markak edota bestelako atzizkiak, hala nola bestelako osagarriak ere, osatuz bloke sintetikoak zeinentzako 7 silaba hasten dirén izaten gehiegi.

Gauza da ze, oro har, dikursoaren haria hasten da korapilatzen (eta galtzen jarraitutasuna) noiz behar diren prozesatu diskurso-bloke sintetikoak zein diren handiago ze 7-8 silaba (zeinen gako sintaktiko-interpretatiboak ezagutuko baitira soilki an bloke-bukaera, eta zein ez gutxitan joanen diren ilaran), halatan ze hitz bat ze ditún berak bakarrik 5, 6 edo, zer esanik ez, 7 silaba, dá izanen hasieratik bertatik eta gehienetan ere diskurso-oztopagarri.

Esan nahi baita ze, halako hitz luzeak oso bereziki daude penalizatuak an hizkuntzak kin sintaxi buruazkena, non estuasun sintaktikoek dutén oso bereziki eskertzen, premiatzen, eta ia agintzen ze erabil daitezén ahalik-eta hitz laburrenak, ahalik-eta hitz laburtuenak.

Horrexegatik oso bereziki sintaxi buruazkenetan, hitzak aukeratzeko irizpide inportante bat izan behar dá euren luze-laburra, landuz forma laburragoak, bilatuz aldaera sinpleenak, onartuz kontrazio batzuk, hala mintzo landuan nola idatzi landuan ere, zeinen ostean etor litezken forma estandar laburragoak.

1 Comments:

Blogger Erramun Gerrikagoitia said...

Verbaz ari garela ascotan laburtzen ditugu verbac, halan

ugazaba / uzaba,
atsedena / atsena,
abagadunea / abagunea,
bederatzi / beatzi, ...

asteartea, urria 30, 2018 10:19:00 AM  

Argitaratu iruzkina

<< Home