"doake" futuro modukoa jada agertzen da an "Linguae Vasconum Primitiae" (Etxepare, 1545)
Genioen atzo ze ...
... "hari doako" izanki, ez al zen printzipioz regularragoa "haiei doake" zein "haiei doate"? Zéin izan ziteken arazoa zek blokeatu zuen "doake" regularrago hori?
Ba arrazoi superfizialengatik, akaso fonetikoak edo akaso zeren halako adizkia: "doake" jada exisititzen zén. Zehaztu daigun ze "doake" forma hori ere, antzera nola besteak ez litzake baizik "doa + e" kin (orain) "-k-" epentetikoa, eta non, kasu honetan, "-e-" hori ez den justuki "e" pluralgilea an "doate" baizik "e" bat adiéraziz zérbait indefinitua, ez-presentziala, akaso futuroa, edo posiblea: "doake" (baliteke "e" pluralgilea eta "e" indefinitua etortzea ti ber jatorri komun zaharrago bat, non akaso "e" horrek adieraziko zuén zerbait indefinitua an denbora, kantitatea,...).
Horrela sortuko zirén "-te-" eta "-ke-" partikula potentzialak, biak ere kin "-t-" edo "-k-" epentetikoak.
Konsultatuz "doake" an "Euskal Klasikoen Corpusa", ikusten dugu ze jada agertzen da an lehenengo euskal liburua (Etxepare, 1545):
Horrá Etxepare-ren erabilera hori:
zeintaz Patxi Altuna-k dioen:
Bere itzulpena izango litzaké "estará" an erabilera futuro potentzial modukoa. Finean, "doa + e" kin "k" epentetiko bat. [1903] [>>>]Etiketak: e- > -(t)e / -(k)e, Etxepare




1 Comments:
Mendebaldean doake / joake = doakie.
Bon doakie / joakie ere ençuten dirateque.
Argitaratu iruzkina
<< Home