larunbata, maiatza 02, 2026

Migeltxo: "Zinez, jarrera garbizale batek ahal du akatu hizkuntza bat."

Migeltxo-k an herenengungo sarrera (ikus ere atzokoa):

Dago txarto Artetxe aurka Joakin, beraz, dago txarto 4 bider 4. Hemendik aurrera dugu esango nola sistema zaharra, alegia, 4 4ko. Zinez, jarrera garbizale batek ahal du akatu hizkuntza bat.

Pozarren egon beharko ginake zatio irabazi izana beste aukera artikulatzaile-progresibo-ireki bat, halan ze, jakina, hizkuntzalariek txalotu eta babestu beharko lituzketé halako produktu propioak, sortuak bidéz euskararen materialak eta mekanismoak an norabidea on evoluzio sintaktiko-komunikatibo orokor potentea.

Baina, zér egiten dute gure hizkuntzalari erantzule gehien-gehienek? Onenean pasiboki isildu eta normalean proaktiboki persegitu halako joera... "kutsatuak" (zértan daude?). Kontua da ze, finean, interpretatzen duté euskararen evoluzio normala nola balitz degenerazioa, noiz ez dén baizik generazioa, generazioa on potentzia eta kalitate diskursiboa, generazioa on expresibitate landua kin bere ondorio guztiak (hala kolokialean nola landuan), generazioa on bizitza, zein dén kontrakoa on heriotza. [3076]

ostirala, maiatza 01, 2026

Pasatu dirá 22 urte, baina zinez ematen du gaur bertan idatzi dudala

Atzokoan amaitzen genuen esánez:

Bide batez, Amundarain-en mezu hori eta bere osteko erantzun-sorta ez dira gehiago ikusgai an erabili.com, zeren erabili.com guztia desagertu baitzen (betiko lurrunarazi?, vaporatu?), berarekin eramanez hainbat mezu eta galdera/erantzun zein zirén oso erakusle interesgarria on orduko ardurak eta debatetxoak. Bihar ekarriko dugu hari horren kopia bat (guk aspaldian egina).
Bai, eskerrak gorde nuela erantzun-sorta horren kopia bat (kolorerik gabe bada ere), bestela akaso betiko galdua izanen zén, ondo zoritxarrez. Hor doa:  

  • irakurri ahal duzu hemen edo beherago (klikatuz gain irudi bakoitza)

nondik gaur nabarmendu nahi dugún bukaerako komentarioa (baita irakurgarria an #322):

Sintaxigintza berria: ezinbestekoa

Jesus Rubio / 2004-06-09 / 12: 12 

Lehengo batean (BERRIAn, 2003-X-14ean) idatzi nuen kontra medlokritate zientifikoa on horiek ikertzaile linguistikoak ze ez zuten (eta ez duten) onartu nahi ebidentzia ezen gaurko egunean euskal hiztunak pairatzen dituztela estuasun komunikatibo nabarmenak respektu euren kide gaztelaniadunak, maila jasoan nabarmen-nabarmena delarik arazoa (bide batez: ergatibo plurala desagertu da Euskal Herriaren parte handienean, menturaz alde sasieuskaldunenean). 

Gutun hartan idatzi nuen halaber kontra arduragabekeria itzela on horiek guztiak ze, izanik ardura zientifikoak gain euskal esparru linguistiko-sintaktikoa, jarraitzen zuten (eta duten) oztopatzen euskararen garapen diskurtsibo nimiñoena ere, perspektiba-falta ikaragarrlaz (eurak baidaudela gaztelaniaren mendean, euskararen ardiari ur-tantarik ere eskaintzen ez baitiote, kalkoz jantzitako otso beltzaren beldur beti-ere). Funtzionalidadea ez da izaten gure lokaztatzalle profesionelen arazoa, eurena lokatza da, eta oso bereziki lokatz sintaktikoa, zeinetan sentitzen baitira jaun eta jabe. Kalkoa berez anatemizatuko dute, batere konturatu gabe ezen progresoa kalkoz hedatzen dela gehienetan (ezer gutxi aportatzen duten kalkoak ere badaude, nola adibidez "kontra" pospositiboa respektu "aurka" pospositiboa ; baina bikote hori ez da gaurko gaia). 

Edonola ere, galdera klabea hauxe da: "aurka" prepositiboak abantailarik ote dakar respektu "aurka" pospositiboak? Zerbait aportatzen al du "aurka" prepositibo horrek? Eta erantzuna da: Jakina baietz! Preposizio guztiak bezala, honek ere aportatzen du zerbait hain inportantea nola artikulazioa, artikulazio lineala on informazioa, metaketa efizientea on karga informatiboa, zeinen zuzeneko emaitza baita kalitatezko potentzialidade diskurtsiboa

Amaitze aldera, bi puntu zeharo garrantzizko: 

I) baliabide prepositiboak elkarren osagarriak dira, eta batzuak ezer gutxi dira gabe besteak, esan nahi baita euren artean existitzen direla sinergiak ze biderkatzen baitute euren guztien eraginkortasun komunikatiboa; 

II) euskararen egoeran Herri anonimoak sortutako harribitxi sintaktikoak landu behar dira ("aurka" preposltiboa, kasu), baina hizkuntza-erantzule ezagunen aportazioa eta bultzada ezinbestekoa da

Hemen lartxoa den bakarra da hizkuntzalari euskaldunen begietako benda.

Pasatu dirá 22 urte, baina zinez ematen du gaur bertan idatzi dudala. [3075] [>>>]