larunbata, urria 03, 2026

Jon Agirre (ej-gv): "..., nik ez nuke irrigarrikeria ulergaitzik erabiliko,..."

Behin konpróbatu zé prisa zeukan Asier Larrinaga televisiboa-k ki manifestatu bere ezetz biribila bezain hutsa respektu tresna internazional/euskaldun bat nola dén "respektu" erlazionatzailea, gaurkoan mugituko gara ki arlo administratiboa bitártez HAEEko Itzultzaile Ofizialeko Buru izandako Jon Agirre (ej-gv), ez baita gutxi. 

Eta, dirudienez, honek ere bázuen gogo bizia ki zapuztu edozein saio garatzaile, eta diot gogo bizia/presa zeren ez dira molestatu egíten analisi minimo bat gain aukera aberasgarria zein izan ahal dén "respektu" (postpositiboa edo prepositiboa: finean bat eta bera baitira), besteak beste an euskara administratiboa.

Guztiarekin, honela manifestatzen da gure arduradun linguistiko administratiboa: 

..., nik ez nuke irrigarrikeria ulergaitzik erabiliko,... [Agirre, 3013] 

Ez al da pitin bat lotsagarria halako arduradun nagusi horietako batek hola referitzea ki saio garatzaile serio eta aberasgarria zeintan saiatzen ari dén itzultzaile bat arártez tresna jatorriz latino bat ("respectu..." bera) zeinen erabilera jada mailegatu dén postposizionalki euskaran bertan, eta zein, atzo genioenez, modu batera edo bestera, erabiltzen den an hainbat hizkuntza?

Guri bai, guri lotsagarria iruditzen zaigu, eta areago ere, iruditzen zaigu inkonpatiblea kin bere postu boteretsu horiek, inkonpatiblea kin ardurak gain euskara, eta bereziki kin ardurak gain euskara administratiboa. Ez du perfila ematen. Ez da serioa. Ez da dialogantea. Ez da ona ganá euskara. Holako jendeakin ez goaz inora. Akaso, ez da kasualitatea. [3230]

ostirala, urria 02, 2026

Zoritxarrez, Asier Larrinaga ez da sartzen an arazoa: zero argumentu

Behin atzo ikúsita nóla EITBko euskara-arduradun Asier Larrinaga-k zioen honako hau respektu "respektu..." erlazionatzailea: 

"Respektu" baztertu egingo nuke, zalantza barik, baina ez dakit aukera hoberik ematen testuingurua ezagutu barik. [Larrinaga, 2013] 

komentatu nahi genuke ze, nahiz textuinguru osoa ez izan, bádugu nahikoa informazio ki zeháztu arazoaren estruktura, eta eztábaidatu gain soluziobide ezberdinak, zeinen artean aurkitzen dén, nola ez, euskararen "respektu" aurreratua. Izan ere, herenegun genioenez, arazoaren muina eta estruktura oso argiak dira:

Hortaz, arazoaren estruktura eskematiza liteké honela:

  • A informazioa → "con referencia a / referido a... / en referencia a..."  → B informazioa

non A informazioa ez diguten ematen, eta non B informazioa gauzatuko litzakén an material-zerrenda bat zein den zehazten an dokumentuko atzealdea ("el material que, en relación al dorso se detalla,"). Zeozer nola:

  • A informazioa referitua ki atzealdeko zerrendan jasotako materiala,...   
  • A informazioa respektu atzealdeko zerrendan jasotako materiala,...

Horren jarraian, esaldiak zehazten dú informazio gehiago burúz aipatutako material hori ("..., y cuyo valor comercial se indica, del cual es propietaria la persona o entidad solicitante"):

  • A informazioa referitua ki / respektu atzealdeko zerrendan jasotako materiala, zeinen balio komertziala zehazten den, eta zeinen jabea dén hori persona edo entitatea ze eskatzen duen goragokoa.

Kontua da ze "respektu / referitua ki" progresibo horiek ezin hobeki erlazionatzen dituztén euren aurreko A informazioa (ezezaguna) eta B informazioa (ezaguna) bidéz nexu bat zein, modu batera edo bestera, erabiltzen dén internazionalki, eta zein den existitzen euskaran ere postpositiboki kin ber esangura ("-(r)en respektuz"), halan ze antzera ikusi ahal da nola tresna sinpleki dislokatua (ikus #3222, #3223) edo nola mailegatua (ikus #3219).

Zoritxarrez, Asier Larrinaga ez da sartzen an arazoa: zero argumentu. [3229] [>>>]

osteguna, urria 01, 2026

Asier Larrinaga (2013): "'Respektu' baztertu egingo nuke, zalantza barik, baina ez dakit aukera hoberik ematen testuingurua ezagutu barik."

Atzokoaren haritik, has gaitezen aipatuz Asier Larrinaga, EITBko euskara-arduradun izana (ez dakigu postu horretan jarraitzen duen): 

"Respektu" baztertu egingo nuke, zalantza barik, baina ez dakit aukera hoberik ematen testuingurua ezagutu barik. [Larrrinaga, 2013] 

Oso argigarria da noláko erraztasunez baztertzen diren aukera berriak, zein ez diren baizik aukerak (esan nahi baita ze inori ez zaio behartzen erábiltzen ezer ere, soilik behar da aukera), zeláko erraz ixten dirén ateak. 

Gero etorriko dira aieneak, kexuak, lamentazioak (ikus #349) zatio (adibidez) euskara periodistikoa izán askoz pobreagoa, askoz ahulagoa, askoz deskriptiboagoa, askoz monotonoagoa, askoz gutxio emozionantea, askoz nekagarriagoa, askoz aspergarriagoa, askoz gutxio efizientea, askoz errepikanteagoa, askoz gutxio efektiboa zein bere inguruko kide progresiboak, non edozein kirol-kronika bihurtu ahal dén jai bat beté emozio, beté metaforak, beté konparazioak, beté datuak, beté detaileak, beté expresio landua, jai bat beté... bizitza. 

Zér nahi dute kin euskará "eta-baina-horregatik"? Ba, "eta-baina-horregatik-prosa", zein gertatzen den justuki zeren tresna postpositiboak ez dira lehiakorrak. Hortaz, berriro galdetu behar dugu:

[3190] Sintaxi lehiakorrik gabe,... zér nahi dute?

Ezbidea. Ezbide itogarria, jasanezina. [3228] [>>>]